Najlepiej działają sterole i stanole roślinne, które obniżają LDL o ok. 8–12% przy 2–3 g dziennie. Czerwony ryż drożdżowy obniża LDL, ale zawiera naturalną lowastatynę, więc nie łącz go ze statyną. Berberyna i czosnek dają słabe lub niepewne efekty, a omega-3 głównie obniżają trójglicerydy, nie LDL.
Umiarkowane dowody: kilka badań randomizowanych albo niejednoznaczne metaanalizy. Jak oceniamy badania
Sterole i stanole roślinne obniżają LDL o ok. 8–12% przy 2–3 g dziennie. Efekt rośnie z dawką do ok. 3 g. Badań z twardymi końcami, jak zawał czy zgon, jeszcze brak.
Omega-3 w dawkach co najmniej 2 g dziennie obniżają trójglicerydy. Przy niższych dawkach LDL może nieznacznie rosnąć.
Sterole i stanole dodają się do działania statyny i obniżają LDL dodatkowo, bez wpływu na trójglicerydy.
Czerwony ryż drożdżowy obniża LDL, ale monakolina K to ta sama substancja co lek lowastatyna. Badania oceniają bezpieczeństwo jako niepewne.
Czerwony ryż drożdżowy w badaniach z przeglądów nie zwiększał zdarzeń niepożądanych, ale część badań była krótka, więc to nie dowód na długą bezpieczność.
Berberyna obniża LDL i trójglicerydy w małych badaniach o niskiej jakości. Najczęstsze skutki uboczne to dolegliwości żołądkowe.
Czosnek: wyniki badań są sprzeczne. Starsza metaanaliza nie wykazała efektu, nowsze wskazują niewielki spadek.
Tak. W dużej metaanalizie badań z losowym przydziałem sterole i stanole obniżały LDL o ok. 8–12% przy 2–3 g dziennie. Efekt rośnie z dawką do ok. 3 g. Badań, które pokazałyby mniej zawałów, jeszcze brak.
Najlepiej 2–3 g dziennie, w podziale na posiłki zawierające tłuszcz. Jedna poranna dawka daje słabszy efekt niż rozłożona na dzień.
Obniżają głównie trójglicerydy, zwłaszcza w dawkach co najmniej 2 g EPA i DHA dziennie. Przy niższych dawkach LDL może nieznacznie rosnąć, więc warto kontrolować lipidogram.
Na trójglicerydy działają dawki co najmniej 2 g EPA i DHA dziennie. Zwykła dawka 1 g daje mały efekt.
Tak. U osób na statynach sterole i stanole obniżają LDL dodatkowo, ponad efekt samego leku, i nie zmieniają trójglicerydów. Nie ma wskazań, by tego zakazywać.
Tak, obniża LDL, a w jednej metaanalizie 15 dobrej jakości badań jego wpływ na LDL był porównywalny z działaniem statyn. Jego działanie wynika z monakoliny K, która jest tą samą substancją co lek lowastatyna.
