Brak miesiączki przez 3 miesiące lub dłużej albo cykl dłuższy niż 45 dni u trenującej kobiety to sygnał, żeby iść do lekarza. Najczęstsza przyczyna to niska dostępność energii (za mało jedzenia względem treningu), czyli podstawa RED-S. Leczenie to przede wszystkim więcej energii, a diagnostykę prowadzi lekarz.
Umiarkowane dowody: kilka badań randomizowanych albo niejednoznaczne metaanalizy. Jak oceniamy badania
Brak miesiączki przez 3 miesiące lub dłużej albo cykl dłuższy niż 45 dni to powód do diagnostyki. Wytyczne Endocrine Society zalecają ją u kobiet i nastolatek (zalecenie słabe).
Brak miesiączki nie zawsze oznacza RED-S, ale u sportsmenek najczęściej wynika z niedoboru energii, a nie z samego wysiłku. Mechanizm to wygaszenie pulsacyjnego wydzielania GnRH i LH.
Brak miesiączki może wystąpić także u kobiet z prawidłową masą ciała, nie tylko u osób z niedowagą.
W badaniach obserwacyjnych niska dostępność energii dotyczyła około 44,7% sportowców (2737 z 6118 osób w 59 badaniach); u kobiet 44,2%, u mężczyzn 49,4%. To orientacyjne liczby z badań przekrojowych.
W lekkoatletyce brak miesiączki (FHA) opisano u około 60% elitarnych biegaczek średnio- i długodystansowych oraz u około 23% sprinterek.
Większość badań wskazuje, że przy niskiej dostępności energii kości są w gorszej kondycji, a ryzyko urazów kostnych jest wyższe.
Najpierw diagnostyka, a potem leczenie: kluczowe jest przywrócenie dostępności energii, czyli zwykle więcej jedzenia i/lub mniej treningu. Zespół obejmuje lekarza sportowego, dietetyka sportowego, fizjologa lub psychologa.
U mężczyzn niską dostępność energii stwierdzono w badaniach przekrojowych u około 25% biegaczy średnio- i długodystansowych oraz chodziarzy i u około 70% kolarzy. RED-S dotyczy więc też mężczyzn.
Przy planowaniu ciąży, po pełnej diagnostyce płodności, pierwszą linią jest pulsacyjne podawanie GnRH. Zalecenie słabe, oparte na dowodach bardzo niskiej jakości.
Nie zawsze. Brak miesiączki to jeden z ważnych sygnałów niedoboru energii, ale nie jedyny i nie warunek konieczny. Zanim uzna się go za skutek treningu, trzeba sprawdzić inne przyczyny.
Gdy miesiączki nie ma przez 3 miesiące lub dłużej, albo cykl przekracza 45 dni, zgłoś się do lekarza na diagnostykę. Zalecenie jest słabe, oparte na dowodach niskiej jakości.
Nie. Wytyczne nie zalecają tabletek antykoncepcyjnych ani etynyloestradiolu w tym przypadku. Zamiast nich zalecają krótkotrwały przezskórny estradiol z cyklicznym progestagenem. Zalecenie jest słabe, oparte na dowodach niskiej jakości.
Dopiero po nieskutecznej próbie zmian w jedzeniu, psychice i/lub treningu. Wtedy wytyczne sugerują krótkotrwałą terapię przezskórnym estradiolem z progestagenem. Decyzję podejmuje lekarz.
Tak. Brak miesiączki może wystąpić także u kobiet z prawidłową masą ciała. Przekonanie, że dotyczy tylko osób z niedowagą, jest błędne.
Główną przyczyną jest niedobór energii, czyli za mało jedzenia względem tego, ile się trenuje. Sam wysiłek nie jest tu wyjaśnieniem.
